Если не выдали чек ККМ: что делать покупателю и какая ответственность предусмотрена

Фото: zakon.kz

Департамент государственных доходов по Мангистауской области напоминает: при каждой покупке товаров, выполнении работ или оказании услуг продавец обязан выдать фискальный чек контрольно-кассовой машины (ККМ).

Это требование установлено Налоговым кодексом Республики Казахстан и Правилами применения ККМ (Приказ Министра финансов РК № 626 от 24 октября 2025 года, действует с 1 января 2026 года).

Почему важно требовать чек?

• Чек подтверждает факт покупки и защищает ваши права как потребителя.

• Он помогает вернуть или обменять товар.

• Невыдача чека — это признак возможного уклонения от уплаты налогов, что наносит ущерб государству и честному бизнесу.

Что делать, если чек не выдали?

1. Потребуйте чек сразу на месте.

2. В случае отказа зафиксируйте нарушение:

• Снимите видео или фото (адрес магазина, название, время покупки, продавца, товар и сумму).

• Запишите данные: наименование магазина, ИИН/БИН продавца (если известно).

1. Подайте жалобу:

• Через сервис e-Otinish в приложении eGov Mobile (выберите орган государственных доходов по месту нахождения магазина).

• Или через мобильное приложение Wipon (за подтверждённое нарушение предусмотрено вознаграждение).

• Лично в территориальный налоговый орган по месту нахождения нарушителя.

Ответственность за невыдачу чека (статья 284 КоАП РК):

• При первом нарушении — предупреждение.

• При повторном нарушении в течение года — штраф:

• для субъектов малого предпринимательства, частных нотариусов и частных судебных исполнителей — 20 МРП;

• для субъектов среднего предпринимательства — 30 МРП;

• для субъектов крупного предпринимательства — 40 МРП.

С 2026 года в чеках ККМ обязательно указываются наименование товара/услуги и его код по Национальному каталогу товаров (НКТ). Невыполнение этих требований также может квалифицироваться как нарушение порядка применения ККМ.

Департамент обращается к предпринимателям: Соблюдайте требования законодательства! Обновите ККМ до актуальной версии (протокол 2.0.3), правильно пробивайте чеки и всегда выдавайте их покупателям. Это не только обязанность, но и защита вашего бизнеса от штрафов и жалоб.

Департамент государственных доходов по Мангистауской области призывает жителей проявлять активную гражданскую позицию: требуйте чек при каждой покупке и сообщайте о нарушениях.

За дополнительной информацией обращайтесь в территориальные налоговые органы. 

Егер БКМ түбіртегі берілмесе, сатып алушы не істеу керек және қандай жауапкершілік қарастырылған 

Манғыстау облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті еске салады: сатушы әрбір тауарларды сатуда, жұмыстарын орындауда немесе қызметтер көрсету кезінде міндетті түрде сатып алушыға, бақылау-кассалық машина (БКМ) фискалдық түбіртегін беруі міндетті.

Бұл талап Қазақстан Республикасының Салық кодексінде және БКМ қолдану қағидаларында (ҚР Қаржы министрінің 2025 жылғы 24 қазандағы № 626 бұйрығымен белгіленген, 2026 жылдың 1 қаңтарынан бастап күшіне енді).

Түбіртекті талап ету не үшін маңызды?

• Түбіртек сатып алудың фактісін растайды және сіздің тұтынушы ретіндегі құқықтарыңызды қорғайды.

• Ол тауарды қайтаруға немесе ауыстыруға көмектеседі.

• Түбіртек бермеу — салық төлеуден жалтарудың ықтимал белгісі, бұл мемлекетке және адал бизнеске зиян келтіреді. 

Егер түбіртек берілмесе не істеу керек?

1.  Түбіртекті сол жерде бірден талап етіңіз.

2. Бас тартқан жағдайда бұзушылықты тіркеңіз:

• Видео немесе фотоға түсіріңіз (дүкеннің мекенжайы, атауы, сатып алу уақыты, сатушы, тауар және сомасы).

• Деректерді жазып алыңыз: дүкеннің атауы, сатушының ЖСН/БСН (егер белгілі болса).

1. Шағым беріңіз:

• eGov Mobile қосымшасындағы e-Otinish сервисі арқылы (дүкеннің орналасқан жері бойынша мемлекеттік кірістер органын таңдаңыз).

• Немесе Wipon мобильді қосымшасы арқылы (расталған бұзушылық үшін сыйақы қарастырылған).

• Бұзушының орналасқан жері бойынша аумақтық салық органына жеке өзіңіз барып.

Түбіртекті бермегені үшін жауапкершілік (ҚР ӘҚБтК 284-бабы):

• Бірінші бұзушылық үшін — ескерту.

• Бір жыл ішінде қайталанған бұзушылық үшін — айыппұл:

• шағын кәсіпкерлік субъектілері, жеке нотариустар және жеке сот орындаушылары үшін — 20 АЕК;

• орта кәсіпкерлік субъектілері үшін — 30 АЕК;

• ірі кәсіпкерлік субъектілері үшін — 40 АЕК.

2026 жылдан бастап БКМ түбіртегінде тауар/қызмет атауы және оның Ұлттық тауарлар каталогы (ҰТК) бойынша коды міндетті түрде көрсетілуі тиіс. Бұл талаптарды орындамау да БКМ қолдану тәртібін бұзу ретінде квалификациялануы мүмкін.

Мемлекеттік кірістер департаменті кәсіпкерлерге үндеу тастайды: Заңнама талаптарын сақтаңыздар! БКМ-ді актуалды нұсқаға (2.0.3 протоколы) дейін жаңартыңыздар, чектерді дұрыс соғыңыздар және сатып алушыларға әрқашан беріңіздер. Бұл жай ғана міндет емес, сонымен қатар сіздің бизнесіңізді айыппұлдар мен шағымдардан қорғау.

Манғыстау облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті тұрғындарды белсенді азаматтық ұстаным танытуға шақырады: әрбір сатып алу кезінде чек талап етіңіздер және бұзушылықтар туралы хабарлаңыздар.

Қосымша ақпарат алу үшін аумақтық салық органдарына хабарласыңыз.

ДГД